Forum çok başarılıydı. Bu yıl forumda ilk kez pazarlama ve risk yönetimi konularındaki ürünlerimizi ve hizmetlerimizi birleştirme konusuna yoğunlaştık çünkü pazarda bu iki iş kolunun bir noktada birleştiğini görüyoruz. Birçok Telekom şirketinin iş stratejisi, sadece pazardan pay almak ve abone başına ortalama geliri (ARPU) artırmaktan uzaklaşıyor ve müşteri karlılığı, başka bir deyişle kullanıcı başına ortalama kar (AMPU) konusuna da aynı şekilde yoğunlaşmaya doğru kayıyor. Bunu yapabilmek için pazarlama stratejisi oluşturulurken  risk de göz önünde bulundurulmalıdır. Konuşmacılarımızdan biri bunu kısa ve öz olarak ifade etti: “Gelir tahsil edilip, banka hesabına konulana kadar, satış tamamlanmış sayılmaz.”

Sahtecilik sektör için bir sorun teşkil etmeye devam ediyor. Telekom şirketlerinin ellerindeki sahtecilikle ilgili verileri paylaşmak amacıyla bir araya geldikleri ve görüşmeleri kolaylaştırmak amacıyla Experian gibi bağımsız şirketlerle çalıştıkları durumlarda, sahtecilik oranları önemli ölçüde azaltıldı.

Müşterilerin yardım istedikleri temel konular şu şekilde:

1. Şüpheli alacak oranlarını yönetmek ve azaltmak; ki içinde bulunduğumuz ekonomik koşullardan dolayı sektör genelinde şüpheli alacaklar artıyor.
2. Müşteri kaybını azaltmak (yani rakip şirkete geçen müşteri sayısını azaltmak). Müşteri veritabanlarını segmente etmelerine, en değerli müşterilerini belirlemelerine, bu müşterileri elde tutabilmeleri için strateji geliştirmelerine, gerektiğinde bu müşterilere yeni hizmetler satmalarına yardımcı olacak çözümlere ihtiyaçları var.
3. Sahteciliğin tespit edilmesi ve azaltılması; ki biz bunun hem Telekom şirketleri arasında hem de kendi bünyelerindeki departmanlar arasında işbirliği yaparak geliştirilebileceğini biliyoruz.
4. Gelir yaratan yeni yollar ve yaratıcı fikirler, mesela reklam vermek.

Bugün, İngiltere gibi bazı pazarlardaki operatörler, sahtecilikle sektör genelinde savaşmak için veri paylaşımında bulunuyorlar ve bu çok işe yarıyor. Örneğin Experian’ın National Hunter isimli çözümü, sektör genelinde sahtecilikle ilgili  istihbaratı gerçek zamanlı olarak derliyor; en karmaşık şekilde hazırlanmış, organize sahteciliklerle savaşmak için bu ürün kullanılıyor. Diğer pazarlar veri paylaşımına daha kapalı; biz mümkün olan her yerde hem operatörlere hem de regülatörlere, işbirliği yapmanın olumlu yönde atılan bir adım olacağını anlatmaya çalışıyoruz.

Bütün dünyada mobil ödeme ve mobil bankacılık alanlarında oldukça ilginç girişimler söz konusu; bunlardan bazıları gerçekten yenilikçi- “farklı bir şeyler yapma” konusuna örnek teşkil eden girişimler.

Belki de en ilginci, mobil network ve mobil network’ü destekleyen altyapı araçlarını, Afrika ve Asya gibi gelişmekte olan pazarlarda bankacılık ve mikro-ödeme altyapısı oluşturmak için kullanma fikri. Kenya’daki Safaricom buna iyi bir örnek olabilir – yakın bir zamanda, 6 milyonda fazla müşterileri olduğunu ve  mobil mikro-ödeme’nin hayatlarının standart bir parçası olduğunu okudum.

Experian, finansal hizmet şirketleri ve cep telefonu operatörlerinin iş birliği yapmalarına yardımcı olmak amacıyla, bu alanda yeni bir girişim başlattı. Bu girişimle dünyanın bankacılık kullanmayan nüfusuna güvenilir finansal hizmet sunabilmek için gerekli altyapının oluşturulması hedefleniyor.

Ben kontrolü ellerinde tutamadıklarını düşünmüyorum. Bu durum, değişen dünyaya başka bir örnek. Telekom, son derece dinamik ve hızlı gelişen bir sektör. Bu durumu özetleyen bir deyiş var: ortaklaşa rekabet.